Ngày 21/7/2026, Nghị định số 291/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 125/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, hóa đơn. Để hỗ trợ người nộp thuế chủ động tuân thủ, Chi cục Thuế Thương mại điện tử đã ban hành Công văn số 378/TMĐT-THNV ngày 03/8/2026, thông tin một số nội dung đáng chú ý.
1. Cung cấp thông tin cho cơ quan thuế: Chậm, thiếu hoặc sai đều có thể bị phạt
Một trong những nội dung đáng chú ý nhất của Nghị định 291/2026/NĐ-CP là bổ sung Điều 19a về xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin phục vụ mục đích trao đổi thông tin theo quy định của pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế và thỏa thuận quốc tế về thuế.
Theo đó, mức phạt được quy định theo tính chất và mức độ vi phạm:
- Phạt từ 10 – 30 triệu đồng đối với hành vi cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan thuế quá thời hạn từ 05 ngày trở lên.
-Phạt từ 30 – 50 triệu đồng đối với hành vi cung cấp thông tin không chính xác hoặc không đầy đủ theo yêu cầu của cơ quan thuế.
- Phạt từ 50 – 100 triệu đồng đối với hành vi không cung cấp thông tin sau 15 ngày kể từ ngày hết thời hạn cung cấp hoặc hết thời hạn gia hạn; hoặc có hành vi thông đồng, bao che người nộp thuế nhằm ngăn cản cơ quan thuế thu thập, xác minh thông tin phục vụ mục đích trao đổi thông tin.
- Trường hợp đối tượng vi phạm không cung cấp thông tin hoặc cung cấp thông tin không chính xác, không đầy đủ theo yêu cầu của cơ quan thuế thì cơ quan thuế áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin theo yêu cầu.
2. Sửa đổi, bổ sung quy định về nguyên tắc xử phạt
Nghị định 291/2026/NĐ-CP cũng bãi bỏ nguyên tắc quy định tại điểm d khoản 3 Điều 5 Nghị định 125/2020/NĐ-CP liên quan đến trường hợp sử dụng hóa đơn không hợp pháp, sử dụng không hợp pháp hóa đơn hoặc sử dụng hóa đơn không đúng quy định dẫn đến thiếu thuế, trốn thuế.
Theo quy định mới, trường hợp hành vi vi phạm về hóa đơn dẫn đến thiếu thuế, trốn thuế thì không xử phạt hành chính riêng về hóa đơn theo Điều 16, Điều 17, mà thực hiện xử phạt về quản lý thuế theo quy định tương ứng.
Quy định này nhằm tránh tình trạng một hành vi vi phạm bị xử phạt nhiều lần, bảo đảm nguyên tắc mỗi hành vi vi phạm hành chính chỉ bị xử phạt một lần.
Bên cạnh đó, Nghị định 291/2026/NĐ-CP bổ sung nguyên tắc đối với hành vi vi phạm về cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin: trường hợp thuộc diện xử phạt theo Điều 19a thì không tiếp tục xử phạt theo các điều khoản khác có liên quan đến cùng hành vi.
3. Xác định quy định xử phạt theo thời điểm vi phạm
Đây là nội dung doanh nghiệp đặc biệt cần lưu ý khi xác định văn bản áp dụng để xử phạt.
Theo nguyên tắc được dẫn chiếu tại Điều 7 Nghị định 118/2021/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 68/2025/NĐ-CP và Nghị định 190/2025/NĐ-CP:
- Hành vi vi phạm quy định tại Điều 19a Nghị định 125/2020/NĐ-CP được áp dụng kể từ ngày Nghị định 291/2026/NĐ-CP có hiệu lực, tức ngày 21/7/2026.
- Nếu hành vi vi phạm đã kết thúc, áp dụng nghị định đang có hiệu lực tại thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm.
- Nếu hành vi vi phạm đang được thực hiện, áp dụng nghị định đang có hiệu lực tại thời điểm phát hiện hành vi vi phạm.
Vì vậy, khi đánh giá một vi phạm thuế, hóa đơn phát sinh trong giai đoạn chuyển tiếp, doanh nghiệp cần xác định chính xác thời điểm hành vi bắt đầu, kết thúc và thời điểm bị phát hiện để xác định quy định xử phạt phù hợp.
Như vậy, Nghị định 291/2026/NĐ-CP đã làm rõ hơn trách nhiệm của người nộp thuế trong việc cung cấp thông tin và nguyên tắc xử phạt đối với một số hành vi về hóa đơn. Đặc biệt, hành vi không cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan thuế có thể bị phạt tối đa 100 triệu đồng.
Doanh nghiệp nên chủ động rà soát quy trình tiếp nhận – phản hồi yêu cầu từ cơ quan thuế, đồng thời cập nhật các quy định mới để hạn chế rủi ro xử phạt trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
Nguồn: Công văn số 378/TMĐT-THNV ngày 03/8/2026
Viết bình luận